КПА № 55 актуарлық практика стандарты

«Капиталдың жеткіліктілігін бағалау»

КПА актуарлық практика стандарты мынаған негізделген: Actuarial Standard of Practice No. 55 «Capital Adequacy Assessment», Actuarial Standards Board (ASB, АҚШ).

Осы құжат көрсетілген дереккөздің Қазақстан Актуарийлер Палатасы (КПА) мақсаттары үшін жасалған кәсіби аудармасы және бейімдемесі болып табылады. Алшақтықтар болған жағдайда КПА бекіткен мәтін ресми болып саналады.

№ 55 актуарлық практика стандарты

Капиталдың жеткіліктілігін бағалау

Актуарлық стандарттар жөніндегі кеңестің (ASB) Кәсіпорынның тәуекелдерін басқару жөніндегі комитеті (Enterprise Risk Management Committee) әзірлеген

Актуарлық стандарттар жөніндегі кеңес (ASB) қабылдаған 2019 жылғы маусым

Құж. № 194

МАЗМҰНЫ

Ілеспе меморандум

ПРАКТИКА СТАНДАРТЫ

1-бөлім. Мақсаты, қолданылу аясы, өзара сілтемелер және күшіне ену күні

1.1 Мақсаты
1.2 Қолданылу аясы
1.3 Өзара сілтемелер
1.4 Күшіне ену күні

2-бөлім. Анықтамалар

2.1 Капиталға қатысты қолайсыз оқиға
2.2 Капитал
2.3 Капиталдың жеткіліктілігін бағалау
2.4 Топ
2.5 Тәуекелге деген тәбет
2.6 Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі
2.7 Тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі
2.8 Тәуекелдер профилі
2.9 Тәуекелге деген толеранттылық
2.10 Бағалау базасы

3-бөлім. Мәселелерді талдау және ұсынылатын практикалар

3.1 Жалпы пайымдаулар
3.2 Қосымша жалпы пайымдаулар
3.3 Капиталдың жеткіліктілігін бағалаудың негізінде жатқан бағалау базалары
3.4 Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі
3.5 Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейіне немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейіне қатысты қосымша пайымдаулар
3.6 Сценарийлік тесттер және стресс-тесттер
- 3.6.1 Тесттердің түрлері
- 3.6.2 Қолайсыздық деңгейі
- 3.6.3 Сезімталдықты тестілеу
3.7 Басқарушылық әрекеттерді есепке алу
3.8 Реттеудің бірден көп режимі жағдайында әрекет ететін сақтандырушылар
3.9 Топқа кіретін сақтандырушыларға қатысты қосымша пайымдаулар
3.10 Басқа тұлғалар ұсынған деректерді немесе өзге ақпаратты пайдалану
3.11 Құжаттау

4-бөлім. Хабарламалар және ақпаратты ашу

4.1 Актуарлық есепте ақпаратты міндетті түрде ашу
4.2 Актуарлық есепте ақпаратты қосымша ашу

ҚОСЫМШАЛАР

Қосымша 1. Алғышарттар және ағымдағы практика Алғышарттар Ағымдағы практика

Қосымша 2. Талқылауға арналған үшінші жобаға берілген түсініктемелер және оларға жауаптар

Ілеспе меморандум

2019 жылғы маусым

КІМГЕ: Актуарлық стандарттар жөніндегі кеңестің практика стандарттарымен реттелетін актуарлық ұйымдардың мүшелеріне және капиталдың жеткіліктілігін бағалау мәселелеріне мүдделі өзге тұлғаларға

КІМНЕН: Актуарлық стандарттар жөніндегі кеңестен (ASB)

ТАҚЫРЫБЫ: № 55 «Капиталдың жеткіліктілігін бағалау» актуарлық практика стандарты (ASOP)

Осы құжат № 55 «Капиталдың жеткіліктілігін бағалау» актуарлық практика стандартын қамтиды.

Стандарттың тарихы

Актуарлық стандарттар жөніндегі кеңестің (ASB) кәсіпорынның тәуекелдерін басқару (ERM) жөніндегі жұмыс тобы (қазіргі уақытта — Комитет) № 46 «Кәсіпорынның тәуекелдерін басқарудағы тәуекелдерді бағалау» актуарлық практика стандарты (ASOP No. 46, Risk Evaluation in Enterprise Risk Management) және № 47 «Кәсіпорынның тәуекелдерін басқару жүйесіндегі тәуекелдерді басқару» актуарлық практика стандарты (ASOP No. 47, Risk Treatment in Enterprise Risk Management) бойынша жұмысты бастаған кезде, бұл стандарттар кәсіпорынның тәуекелдерін басқару бойынша жұмыс орындайтын актуарийлерге жалпы басшылыққа алынатын нұсқаулар беруден бөлек, әлі қалыптасу сатысында болған тәуекелдер мен төлем қабілеттілігін өзіндік бағалау (own risk and solvency assessment, ORSA) процесіне қатысты актуарлық қорытындылар туралы стандартты әзірлеу кезінде тірек элементтер ретінде қызмет етеді деп болжанған еді.

2012 жылдан бастап бүкіл әлемдегі сақтандыру реттеушілері ORSA процесін енгізуге кірісті. Атап айтқанда, ORSA процесі Сақтандыру қадағалаушыларының халықаралық қауымдастығы (International Association of Insurance Supervisors, IAIS) белгілеген Сақтандырудың негізгі қағидаттарының (Insurance Core Principles, ICP) бір бөлігі болып табылады және NAIC аккредиттеу стандарттарымен талап етіледі. ORSA-ның негізгі ерекшелігі — ол капиталдың жеткіліктілігін ресми бағалаудың сақтандырушының кәсіпорынның тәуекелдерін басқару бағдарламасының бір бөлігі болуын талап етеді. Алайда капиталдың жеткіліктілігін бағалаудың мазмұны салада айтарлықтай ерекшеленеді. Ағымдағы практикалардың біркелкі еместігін ескере отырып, ASB № 46 және 47 актуарлық практика стандарттарын толықтыру үшін капиталдың жеткіліктілігін бағалауға арналған жеке стандарт қажет екенін айқындады.

Реттеуші талаптарын қанағаттандырудан бөлек, тәуекелдерді қабылдайтын ұйымдар уақыт өте келе өз капиталының жеткіліктілігін бағалауды қалайды. Осы ұсынылатын стандарттың мақсаты — нақты реттеуші талабының мақсатында болсын, не жалпы басқарушылық мақсатта болсын, капиталдың жеткіліктілігін бағалауды дайындайтын актуарийлерге қосымша басшылыққа алынатын нұсқаулар беру.

Талқылауға арналған бірінші жоба

ASB осы актуарлық практика стандартының талқылауға арналған бірінші жобасын 2016 жылғы қыркүйекте, түсініктемелерді ұсыну мерзімі 2017 жылғы 31 қаңтарға дейін болатындай етіп шығарды. Түсініктемелері бар тоғыз хат алынды, олар талқылауға арналған екінші жобада көрсетілген өзгерістерді дайындау кезінде қаралды.

Талқылауға арналған екінші жоба

ASB талқылауға арналған екінші жобаны 2017 жылғы қыркүйекте, түсініктемелерді ұсыну мерзімі 2018 жылғы 1 наурызға дейін болатындай етіп шығарды. Түсініктемелері бар тоғыз хат алынды, олар талқылауға арналған үшінші жобада көрсетілген өзгерістерді енгізу кезінде қаралды.

Талқылауға арналған үшінші жоба

ASB талқылауға арналған үшінші жобаны 2018 жылғы қарашада, түсініктемелерді ұсыну мерзімі 2019 жылғы 1 наурызға дейін болатындай етіп шығарды. Түсініктемелері бар төрт хат алынды, олар осы актуарлық практика стандартында көрсетілген өзгерістерді енгізу кезінде қаралды. Осы түсініктеме хаттарында қамтылған мәселелердің жиынтық баяндамасы 2-қосымшада келтірілген.

Талқылауға арналған үшінші жобамен салыстырғандағы елеулі өзгерістер

Талқылауға арналған үшінші жобамен салыстырғанда елеулі өзгерістер болған жоқ. Оқуға ыңғайлылықты, айқындықты немесе біркелкілікті жақсарту мақсатында жекелеген өзгерістер енгізілді.

ASB талқылауға арналған жобалар бойынша түсініктемелер мен ұсыныстар беруге уақыт тапқандардың барлығына алғыс білдіреді.

2019 жылғы маусымда ASB осы стандартты қабылдауға дауыс берді.

ASB кәсіпорынның тәуекелдерін басқару (ERM) жөніндегі комитеті

Frank D. Pierson, Төраға Anthony Dardis, Elisabetta Russo Jamie B. Krieger, David K. Sandberg David Paul, John W.C. Stark Max J. Rudolph

Актуарлық стандарттар жөніндегі кеңес

Kathleen A. Riley, Төраға Christopher S. Carlson, Darrell D. Knapp Maryellen J. Coggins, Cande J. Olsen Robert M. Damler, Barbara L. Snyder Mita D. Drazilov, Patrick B. Woods

Актуарлық стандарттар жөніндегі кеңес (ASB) Актуарлық практика стандарттарын (ASOP) әзірлеу және жариялау арқылы Америка Құрама Штаттарында тиісті актуарлық практиканың стандарттарын белгілейді. Бұл актуарлық практика стандарттары актуарий актуарлық қызметтер көрсету кезінде ұстануға тиіс рәсімдерді сипаттайды және осындай қызметтердің нәтижелерін хабарлау кезінде актуарий нені ашуға тиіс екенін айқындайды.

№ 55 АКТУАРЛЫҚ ПРАКТИКА СТАНДАРТЫ

КАПИТАЛДЫҢ ЖЕТКІЛІКТІЛІГІН БАҒАЛАУ

ПРАКТИКА СТАНДАРТЫ

1-бөлім. Мақсаты, қолданылу аясы, өзара сілтемелер және күшіне ену күні

1.1 Мақсаты — Осы актуарлық практика стандарты (ASOP немесе стандарт) сақтандырушының тұрақтылығын капиталдың жеткіліктілігін бағалау арқылы бағалауға қатысты кәсіби қызметтер көрсету кезінде актуарийлерге арналған басшылыққа алынатын нұсқауларды қамтиды.

1.2 Қолданылу аясы — Осы стандарт өмірді немесе денсаулықты сақтандырушылар (өзара сақтандыру қоғамдарын (fraternal benefit societies) және медициналық сақтандыру жоспарларын қоса алғанда), мүлік пен жауапкершілікті сақтандырушылар, ипотекалық тәуекелдер мен меншік құқығын сақтандырушылар, қаржылық кепілдік сақтандыру компаниялары, тәуекелді ұстап қалу топтары (risk retention groups), жария ұйымдардың пулдары (public entity pools), кэптивтік сақтандырушылар және ұқсас ұйымдар үшін немесе аффилиирленгендік болған кезде олардың бірлестіктері үшін (бұдан әрі бірлесіп «сақтандырушы» деп аталады) капиталдың жеткіліктілігін бағалау бойынша жұмысқа қатысатын актуарийлерге қолданылады. «Сақтандырушы» термині алдыңғы сөйлемде аталған ұйымдардың кез келгенін сақтандыратын немесе қайта сақтандыратын ұйымдарды қамтиды. Осы стандарттың мақсаттары үшін, егер актуарийге бірінші сөйлемде тізіп көрсетілген субъектілер жүзеге асыратын сақтандыру түрлерінің өзін-өзі сақтандырылатын міндеттемелерін жабу үшін қажетті капиталды бағалау тапсырылса, «сақтандырушы» термині осындай өзін-өзі сақтандырылатын міндеттемелерді қамтиды.

Осы стандарт капиталдың жеткіліктілігін бағалауды әзірлейтін, орындайтын немесе тексеретін актуарийлерге қолданылады.

Егер актуарийдің актуарлық қызметтері капиталдың жеткіліктілігін бағалауды тексеруге байланысты болса, тексеруші актуарий капиталдың жеткіліктілігін бағалаудың осы стандартқа сәйкес орындалғанына ақылға қонымды дәрежеде көз жеткізуге тиіс. Тексеруші актуарий осы стандарттың басшылыққа алынатын нұсқауларын актуарийдің тапсырмасы шеңберінде іс жүзінде жүзеге асыруға болатын дәрежеде пайдалануға тиіс.

Топтың капиталының жеткіліктілігін бағалауды әзірлеу, орындау немесе тексеру кезінде актуарий, егер бұл топтың нақты мән-жайларымен негізделмесе, топтың жекелеген мүшелерінің капиталын бағалауға міндетті емес.

Осы стандарт № 6 «Зейнеткерлерге топтық төлемдер бойынша міндеттемелерді өлшеу және зейнеткерлерге топтық төлемдер бағдарламаларының кезеңдік шығыстарын немесе актуарлық тұрғыдан айқындалған жарналарды айқындау» актуарлық практика стандартының (ASOP No. 6, Measuring Retiree Group Benefits Obligations and Determining Retiree Group Benefits Program Periodic Costs or Actuarially Determined Contributions) қолданылу аясы шеңберінде актуарлық қызметтер көрсету кезінде актуарийлерге қолданылмайды.

Егер актуарий осы стандартта баяндалған басшылыққа алынатын нұсқаулардан қолданылатын құқықты (заңдарды, заңға тәуелді актілерді және өзге де заңды міндетті актілерді) сақтау мақсатында не актуарий орынды деп санайтын кез келген өзге себеп бойынша ауытқыса, актуарий 4-бөлімге жүгінуге тиіс. Осы стандарт пен қолданылатын құқық арасында қайшылық болған кезде актуарий қолданылатын құқықты сақтауға тиіс.

1.3 Өзара сілтемелер — Осы стандарт басқа құжаттардың ережелеріне сілтеме жасаған кезде, мұндай сілтеме аталған құжаттарды олар болашақта өзгертілуі немесе жаңа редакцияда жазылуы мүмкін түрінде, сондай-ақ оларды алмастыратын кез келген актілерді, олар қандай атаумен шығарылса да, қамтиды. Егер қандай да бір өзгертілген немесе жаңа редакцияда жазылған құжат бастапқыда аталған құжаттан елеулі түрде өзгеше болса, актуарий осы стандарттың басшылыққа алынатын нұсқауларын олар қолданылатын және орынды болатын дәрежеде ескеруге тиіс.

1.4 Күшіне ену күні — Осы стандарт 2019 жылғы 1 қарашада немесе осы күннен кейін басталған жұмысқа қолданылады.

2-бөлім. Анықтамалар

Төменде келтірілген терминдер осы актуарлық практика стандартында пайдалану үшін айқындалған және стандарттың бүкіл мәтіні бойынша қалың қаріппен бөлініп көрсетілген.

2.1 Капиталға қатысты қолайсыз оқиға — а) капиталдың тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі(лері)нен елеулі түрде төмен болуына әкелетін, не б) капиталдың тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі(лері)нен төмен болуына әкелетін модельденген немесе нақты оқиға.

2.2 Капитал — Активтер құнының міндеттемелер құнынан асып түсуі, бұл таңдалған бағалау базасына байланысты болады.

2.3 Капиталдың жеткіліктілігін бағалау — Сақтандырушы капиталын оның тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі(лері)не немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі(лері)не қатысты бағалау.

2.4 Топ — Жеке ұйымдардың аффилиирленген тобы, олардың кемінде біреуі сақтандырушы болып табылады.

2.5 Тәуекелге деген тәбет — Ұйымның өз міндеттеріне қол жеткізу мақсатында өзіне қабылдауды таңдайтын жиынтық тәуекел деңгейі.

2.6 Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі — Белгіленген критерийлерге негізделген және тәуекел өлшемінің функциясы ретінде көрсетілген капиталдың қалаулы деңгейі. Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі жалғыз мән немесе диапазон болуы мүмкін. Әрбір уақыт сәтінде әртүрлі тәуекел метрикаларына негізделген тәуекелдік капиталдың бірнеше нысаналы деңгейі болуы мүмкін. Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі сақтандырушының тәуекелге деген толеранттылығымен үйлеседі және компанияның өзі, реттеуші мен рейтингтік агенттіктер әзірлеген нысаналы деңгейлерді қамтуы мүмкін.

2.7 Тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі — Ұйымның тиімді қызметі үшін қажетті, белгіленген критерийлерге негізделген және тәуекел өлшемінің функциясы ретінде көрсетілген капиталдың ең төменгі деңгейі. Әрбір уақыт сәтінде әртүрлі тәуекел метрикаларына негізделген тәуекелдік капиталдың бірнеше шекті деңгейі болуы мүмкін. Тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі сақтандырушының тәуекелге деген толеранттылығымен үйлеседі және компанияның өзі, реттеуші мен рейтингтік агенттіктер әзірлеген шекті немесе нысаналы деңгейлерді қамтуы мүмкін.

2.8 Тәуекелдер профилі — Ұйым белгіленген уақыт кезеңі ішінде ұшырайтын тәуекелдер.

2.9 Тәуекелге деген толеранттылық — Ұйымның тәуекелдерді өзіне қабылдауының жиынтық қабілеті.

2.10 Бағалау базасы — Активтер мен міндеттемелерді тану және өлшеу үшін бухгалтерлік немесе экономикалық негіз.

3-бөлім. Мәселелерді талдау және ұсынылатын практикалар

3.1 Жалпы пайымдаулар — Капиталдың жеткіліктілігін бағалауды әзірлеу, орындау немесе тексеру кезінде актуарий мыналарды назарға алуға тиіс:

a. сақтандырушының тәуекелдер профилі мен капиталы;

b. сақтандырушы қызметін жүзеге асыратын құқықтық, салықтық, нормативтік және экономикалық ортаны қоса алғандағы бизнес пен тәуекел факторлары, сондай-ақ осы факторлардағы кез келген өткен және күтілетін өзгерістер немесе үрдістер;

c. сақтандырушының жоспарлары мен стратегиялары және оларды табысты іске асыру ықтималдығы;

d. активтердің іске асырылуы мен қолжетімділігін, оның ішінде қайта сақтандыруды қоса алғанда, өзге қаржы ресурстарын ескере отырып, міндеттемелер мен активтерге байланысты болжанатын ақша ағындарының мерзімдері мен өзгергіштігі (бұл әдетте өтімділікті талдаудың негізі ретінде қызмет етеді);

e. болашақ капитал талаптарының мерзімдері мен қарқындылығы, сондай-ақ капиталды уақтылы толықтыру құралдары мен қабілеті;

f. аффилиирленген ұйымдардың ресурстарын қоса алғандағы бар немесе қолжетімді ресурстар, сондай-ақ сақтандырушы мен аффилиирленген ұйымдардың осы ресурстарды пайдалану мүмкіндіктері. Ресурстардың мысалдары ретінде капитал, деректер, есептеу қуаттары мен дерек қоймалары, сондай-ақ адами ресурстар қызмет ете алады;

g. тәуекелдер профиліндегі өзгерістердің немесе болжанатын өзгерістердің капиталдың жеткіліктілігіне әсері;

h. тәуекелдер мен оқиғалардың корреляциясы, ұшырау концентрациясы, әртараптандыру әсерлері және тәуекелдер арасындағы өзара тәуелділіктің белгісіздігі;

i. болашақ экономикалық жағдайларға арналған болжамдар;

j. параметрлер белгісіздігі; және

k. актуарийдің тапсырма аясымен үйлесетін, капиталдың жеткіліктілігін бағалау үшін пайдаланылатын әдіснама.

3.2 Қосымша жалпы пайымдаулар — Капиталдың жеткіліктілігін бағалауды әзірлеу, орындау немесе тексеру кезінде актуарий мыналарды қарастыруға тиіс:

a. сақтандырушы қабылдаған тәуекел анықтамасы, сақтандырушының тәуекелдерін басқару жүйесінде пайдаланылатын негізгі тәуекел метрикасы(лары), тәуекелдерді сәйкестендіру процесі, сақтандырушы сәйкестендірген тәуекелдер, тәуекелдер бойынша тиісті басқарушылық есептер, сондай-ақ сақтандырушы әрбір тәуекелді бағалау мен сандық өлшеу үшін пайдаланатын аналитикалық құралдар мен процестердің шектеулері;

b. тәуекелдер профилі мен тәуекелге деген тәбет арасындағы кез келген қайшылықтарды, сондай-ақ тәуекелге деген тәбет пен тәуекелдер профилінің уақыт өте келе қалай өзгеретінін болжамдауды қоса алғанда, сақтандырушының тәуекелге деген тәбеті мен тәуекелге деген толеранттылығы;

c. капиталдың жеткіліктілігін бағалау мен жария жарияланған есептерде қамтылған, актуарий елеулі деп санайтын ақпарат, мысалы, жылдық есептілік пен SEC-ке (АҚШ-тың Бағалы қағаздар мен биржалар жөніндегі комиссиясына) берілетін құжаттар, арасындағы сәйкессіздіктер, сондай-ақ кез келген осындай сәйкессіздіктердің негіздемесі;

d. негізінде жатқан жорамалдарды қоса алғанда, капиталдың жеткіліктілігін алдыңғы бағалаулар;

e. егер сақтандырушы топқа кірсе не бағалау топқа қатысты жүргізілсе:

топ ұйымдарының капиталына қолжетімділік;
мысалы, дивидендтерді, қайта сақтандыруды және кепілдіктерді қоса алғандағы топішілік операциялар;
топтан әрбір жеке ұйымға тәуекелдерді беру, мысалы, агрегацияланған лимиттері немесе бірнеше компания деңгейіндегі шектеулері бар қайта сақтандыру; және
әрбір ұйымнан топқа тәуекелдерді беру және топтың әрбір жеке ұйымның капиталының жеткіліктілігін немесе басым түрде топ деңгейіндегі жеткіліктілікті қаншалықты дәрежеде басқаратыны; және

f. басқарушылық әрекеттер, оның ішінде олардың уақтылы жүзеге асырылуы мүмкін бе екендігі (3.7-бөлімді қараңыз).

3.3 Капиталдың жеткіліктілігін бағалаудың негізінде жатқан бағалау базалары — Капиталдың жеткіліктілігін бағалауды әзірлеу немесе тексеру кезінде актуарий активтер мен міндеттемелердің таңдалған бағалау базаларының капиталдың жеткіліктілігін бағалаудың болжанатын пайдаланылуымен үйлесетінін және мұндай пайдалану үшін орынды болатынын айқындау үшін оларды талдауға тиіс. Бұл ретте актуарий мыналарды қарастыруға тиіс:

a. тәуекелдерге байланысты және өзге қаржылық шешімдерді қабылдау үшін басшылық пайдаланатын критерийлер;

b. таңдалған бағалау базалары мен кез келген міндетті түрде белгіленген (мысалы, реттеушілер, бухгалтерлер немесе өзге тұлғалар) бағалау базалары арасындағы кез келген айырмашылықтар;

c. басшылық шешімдерді қабылдау кезінде қарастыратын уақыт көкжиегі(гін)дер;

d. таңдалған бағалау базаларының сипаттамалары мен салдары; және

e. бағалау базаларында өзгеше түрде көрсетілмеген активтерге немесе капиталға қатысты кез келген шектеулер.

3.4 Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі — Актуарий тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі(лері)нің немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі(лері)нің тиісті сипатын немесе қолданылуын әзірлеуге не тексеруге қатысқан кезде, актуарий мыналарды (мән-жайларға қарай тарихи, ағымдағы және перспективалық негізде) назарға алуға тиіс:

a. бағалау базалары;

b. принципалдың капиталға қатысты мақсаттары (нормативтік капиталдың немесе рейтингтік агенттіктер талап ететін капиталдың ең төменгі коэффициенттерін ұстап тұру, сақтандырушының тұрақтылығы, сатып алу жоспарлары, жаңа бизнес немесе инфрақұрылымға инвестициялар сияқты) және олардың өзгеруі мүмкін себептері;

c. қалыпты және қолайсыз орта жағдайлары;

d. капитал бағаланатын уақыт көкжиегі;

e. әртараптандыру әсерлерін және тәуекелдер арасындағы өзара тәуелділіктің белгісіздігін қоса алғанда, нәтижелерді агрегациялау үшін пайдаланылатын әдістер; және

f. кез келген қолданыстағы тәуекелге деген тәбет пен тәуекелге деген толеранттылықпен үйлесімділік.

3.5 Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейіне немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейіне қатысты қосымша пайымдаулар — Актуарий тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі(лері)нің немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі(лері)нің тиісті сипатын немесе қолданылуын әзірлеуге не тексеруге қатысқан кезде, актуарий мыналарды қарастыруға тиіс:

a. капиталдың «жеткілікті» деңгейін айқындау үшін пайдаланылатын тәсіл (факторларға, тарихи орташа мәндерге және экономикалық капиталға негізделген модельдер сияқты), сондай-ақ осы тәсілге тән белгісіздік;

b. жалғыз санмен салыстырғанда тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейлері үшін диапазонды пайдаланудың салыстырмалы артықшылықтары;

c. сақтандырушы топқа кірсе, топ ішіндегі капиталдың қолжетімділігі мен көздерін қоса алғанда, сақтандырушы қажет болған жағдайда және ол қажет болған кезде қосымша капиталға қол жеткізе ала ма;

d. қолданылса, топ ішінде пайдаланылатын тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейлері немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейлері; және

e. басшылық белгілеген тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейлерінің немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейлерінің сақтандырушының ағымдағы капиталы мен тәуекелдерімен арақатынасы.

3.6 Сценарийлік тесттер және стресс-тесттер — Сценарийлік тесттер мен стресс-тесттер капиталдың жеткіліктілігін бағалауға енгізілген кезде, актуарий № 46 «Кәсіпорынның тәуекелдерін басқарудағы тәуекелдерді бағалау» актуарлық практика стандартында (ASOP No. 46, Risk Evaluation in Enterprise Risk Management) және № 47 «Кәсіпорынның тәуекелдерін басқару жүйесіндегі тәуекелдерді басқару» актуарлық практика стандартында (ASOP No. 47, Risk Treatment in Enterprise Risk Management) қамтылған сценарийлік тестілеу мен стресс-тестілеу бойынша қолданылатын басшылыққа алынатын нұсқауларды ұстануға тиіс. Сонымен қатар актуарий мыналарды қарастыруға тиіс:

3.6.1 Тесттердің түрлері — Мынадай сияқты сценарийлік тесттердің немесе стресс-тесттердің бір немесе бірнеше нысаны:

a. Детерминирленген — Сақтандырушыны оның бірегей ұшырауларынан туындайтын нақты тәсілдермен тексеруге арналған тесттер. Мысалы, қалыптасушы (жаңа) тәуекелдер детерминирленген стресс-тесттерді пайдалана отырып қарастырылуы мүмкін;

b. Стохастикалық — Стохастикалық түрде құрылған сценарийлердің бір немесе бірнеше жиынтығынан таңдалған тесттер;

c. Аралас — Бірнеше оқиға бір мезгілде немесе бірізді түрде орын алатын тесттер; және

d. Кері — Капиталға қатысты қолайсыз оқиғаны жасайтын, кері әзірлеу әдісімен құрылған тесттер.

3.6.2 Қолайсыздық деңгейі — Мынадай сияқты әртүрлі қолайсыздық деңгейлері:

a. қалыпты құбылмалылық кезеңдері;

b. шынайы қолайсыз жағдайлар; және

c. таралымның құйрық оқиғалары (tail events).

3.6.3 Сезімталдықты тестілеу — Актуарий капиталдың жеткіліктілігін бағалаудың бір бөлігі ретінде сезімталдықты тестілеуді пайдалана алады. Мысалы, сезімталдықты тестілеу уақыттың өтуін қоса алғандағы өзгеретін жағдайларда сценарийлік тесттер мен стресс-тесттер нәтижелерінің қолданылуын айқындау үшін, сондай-ақ стохастикалық модель жорамалдарын қоса алғандағы әртүрлі жорамалдардың елеулілігін немесе әсерін тексеру үшін пайдаланылуы мүмкін.

3.7 Басқарушылық әрекеттерді есепке алу — Басқарушылық әрекеттер капиталдың жеткіліктілігін бағалауда есепке алынған кезде, актуарий мыналарды қарастыруға тиіс:

a. осындай әрекеттер жасалған сәт пен болжамдық кезең арасында орын алған өзгерістерді ескере отырып, алдыңғы басқарушылық әрекеттердің тиімділігі мен қолданылуы, мысалы:

алдыңғы әрекет әсерінің шамасын болжамда қажетті әсермен салыстыру;
сақтандырушының бизнесі мен операцияларындағы айырмашылықтарды, сондай-ақ құқықтық және нормативтік ортадағы айырмашылықтарды қоса алғандағы тәуекелдер ортасындағы айырмашылықтар;
сақтандырушының кәсіпорынның тәуекелдерін басқару бағдарламасындағы және тәуекелдер профиліндегі айырмашылықтар; және
сақтандырушының қаржылық тұрақтылығындағы айырмашылықтар;

b. директорлар кеңесінің мүшелерінен немесе басшылықтан кері байланыс;

c. құқықтық, нормативтік талаптар және іске асыру мерзімдеріне қойылатын талаптар;

d. бар болса, ұқсас әрекеттер жасаған басқа сақтандырушылар мен сақтандыруға жатпайтын ұйымдардың тәжірибесі; және

e. реттеушілер мен өзге мүдделі тараптардың күтілетін реакциялары.

3.8 Реттеудің бірден көп режимі жағдайында әрекет ететін сақтандырушылар — Актуарий жеке өзі немесе топ құрамында реттеудің бірден көп режимі жағдайында әрекет ететін сақтандырушының капиталының жеткіліктілігін бағалауды әзірлеген, орындаған немесе тексерген кезде, актуарий мынадай факторларды назарға алуға тиіс:

a. сақтандырушының әртүрлі бөліктеріне немесе топтың әртүрлі ұйымдарына (сақтандыруға жатпайтын ұйымдарды қоса алғанда) қолданылуы мүмкін реттеудің әртүрлі режимдері, оның ішінде:

ынтымақтастық, сондай-ақ реттеушілер арасында өзара түсіністік меморандумдарының болуы немесе болмауы;
капиталға, сценарийлік және стресс-тесттерге, сондай-ақ қаржылық есептілік құрылымдарына қойылатын айырмашылықты талаптар;
реттеудегі күтілетін өзгерістер;
реттеушілер тарапынан айырмашылықты қадағалау көлемдері;
ережелердің, шектеулердің және уақыттық кідірістердің капиталдың қолжетімділігіне әсері;
«сақтандыру компаниясының» және «реттелетін ұйымның» айырмашылықты анықтамалары; және
айырмашылықты бағалау базалары; және

b. реттеудің әртүрлі режимдеріндегі салық салудағы және сот талқылауларына деген тәсілдердегі айырмашылықтар.

3.9 Топқа кіретін сақтандырушыларға қатысты қосымша пайымдаулар — Актуарий топқа кіретін сақтандырушының капиталының жеткіліктілігін бағалауды әзірлеген, орындаған немесе тексерген кезде, не бағалау топқа қатысты жүргізілген кезде, актуарий, қолданылса, мыналарды қарастыруға тиіс:

a. топтың барлық ұйымдары бойынша қолжетімді ақпараттың күрделілік деңгейі мен көлемі;

b. топ ішіндегі жекелеген ұйымдар үшін капитал бойынша стратегияларды таңдаудағы дербестік деңгейлері; және

c. меншіктегі әртүрлі қатысу үлестерінің әсері, оның ішінде:

меншіктің бөлінуі, әсіресе клиенттер мен акционерлер арасында;
бірнеше қор биржасында котировкаланатын акциялар; және
меншік концентрациялары.

3.10 Басқа тұлғалар ұсынған деректерді немесе өзге ақпаратты пайдалану — Басқа тұлғалар ұсынған деректерді немесе өзге ақпаратты пайдалану кезінде актуарий мынадай актуарлық практика стандарттарына басшылыққа алынатын нұсқаулар алу үшін жүгінуге тиіс: № 23 «Деректер сапасы» актуарлық практика стандарты (ASOP No. 23, Data Quality); № 41 «Актуарлық хабарламалар» актуарлық практика стандарты (ASOP No. 41, Actuarial Communications); және, қолданылса, № 38 «Актуарийдің құзыреті саласынан тыс модельдерді пайдалану (мүлік және жауапкершілік)» актуарлық практика стандарты (ASOP No. 38, Using Models Outside the Actuary’s Area of Expertise (Property and Casualty)). Басқа тұлғалар ұсынған болжамдарға немесе ілеспе талдауға сүйенген кезде, актуарий басқа тұлғалардың мәліметтерін осылайша пайдалану фактісі мен дәрежесін ашуға тиіс.

3.11 Құжаттау — Актуарийге 3-бөлім талаптарының және 4-бөлімнің ақпаратты ашу талаптарының сақталуын растайтын құжаттаманы дайындау және сақтау мәселесін қарастырған жөн. Мұндай құжаттаманы дайындау кезінде актуарий оны сол практика саласында біліктілігі бар басқа актуарийге актуарий жұмысының негізділігін бағалауға не қажет болғанда тапсырманы орындауға қабылдауға мүмкіндік беретін нысанда дайындауға тиіс. Мұндай құжаттаманың дәрежесі актуарийдің кәсіби пайымдауына негізделуге тиіс және актуарлық қызметтердің күрделілігі мен мақсатына байланысты өзгеруі мүмкін. Сонымен қатар актуарий 4-бөлімге сәйкес ашылуға жататындардан өзге іс материалдарын сақтауға қатысты басшылыққа алынатын нұсқаулар алу үшін № 41 актуарлық практика стандартының 3.8-бөліміне жүгінуге тиіс.

4-бөлім. Хабарламалар және ақпаратты ашу

4.1 Актуарлық есепте ақпаратты міндетті түрде ашу — Осы стандарт қолданылатын актуарлық есепті шығару кезінде актуарий № 23, 41, 46, 47 және, қолданылса, № 38 актуарлық практика стандарттарына жүгінуге тиіс. Сонымен қатар актуарий, қолданылса, осындай актуарлық есептерде мыналарды ашуға тиіс:

a. бағалауға енгізілген немесе одан алынып тасталған қызмет түрлері (сақтандыру немесе сақтандыруға жатпайтын) (алып тасталу себептерін көрсете отырып);

b. сақтандырушы қызметін жүзеге асыратын құқықтық, салықтық, нормативтік және экономикалық ортаны қоса алғандағы бизнес пен тәуекелдің негізгі ағымдағы және болашақ факторлары (3.1[b]-бөлімді қараңыз);

c. капиталдың жеткіліктілігін бағалауға енгізілген бизнес пен тәуекелдерді басқару жоспарлары мен стратегияларының негізгі элементтері (3.1[c]-бөлімді қараңыз);

d. міндеттемелер мен активтерге байланысты болжанатын ақша ағындарының мерзімдері мен өзгергіштігі қалай есепке алынғаны (3.1[d]-бөлімді қараңыз);

e. болашақ капитал талаптары, сондай-ақ сақтандырушының капиталды толықтыру құралдары мен қабілеті қалай есепке алынғаны (3.1[e]-бөлімді қараңыз);

f. тәуекелдер мен оқиғалардың корреляциясы, ұшырау концентрациясы, әртараптандыру әсерлері және тәуекелдер арасындағы өзара тәуелділіктің белгісіздігі қалай есепке алынғаны (3.1[h]-бөлімді қараңыз);

g. болашақ экономикалық жағдайларға арналған болжамдардың негізі (3.1[i]-бөлімді қараңыз); және

h. активтер мен міндеттемелердің таңдалған бағалау базалары, сондай-ақ олардың орынды болу себептері (3.3-бөлімді қараңыз).

4.2 Актуарлық есепте ақпаратты қосымша ашу — Актуарий актуарлық есепке, қолданылса, мынадай мәліметтерді енгізуге тиіс:

a. мұндай ақпарат қолжетімді болса, капиталдың алдыңғы көздері туралы ақпарат капиталдың жеткіліктілігін бағалауда қаншалықты дәрежеде көрсетілгені, оның ішінде капиталдың осындай көздері мен пайдалану бағыттарындағы өткен үрдістерден ауытқудың кез келген себептері;

b. сақтандырушының тәуекелдерді басқару практикалары немесе процестері не сақтандырушының тәуекелдер профилі, тәуекелге деген тәбеті немесе тәуекелге деген толеранттылығы капиталдың жеткіліктілігін бағалаудың негізінде жатқан жорамалдарда немесе әдіснамада қалай көрсетілгені, егер олар капиталдың жеткіліктілігін бағалау үшін елеулі болса (3.2[a] және 3.2[b]-бөлімдерді қараңыз);

c. егер актуарийдің мұндай бағалауға не есептер мен аналитикалық материалдарға қолжетімділігі болса, капиталдың жеткіліктілігін алдыңғы бағалау не елеулі жария қолжетімді немесе ішкі есептер мен аналитикалық материалдар мен капиталдың жеткіліктілігін бағалаудың негізінде жатқан жорамалдар арасындағы кез келген елеулі айырмашылықтар (3.2[c] және 3.2[d]-бөлімдерді қараңыз);

d. егер сақтандырушы топқа кірсе, актуарийдің топ деңгейінде орындалған капиталдың жеткіліктілігінің қандай да бір бағалауларын ескергені және осы ақпараттың қалай пайдаланылғаны, сондай-ақ топқа тиесілілік капиталдың жеткіліктілігін бағалауда қалай көрсетілгенінің сипаттамасы (3.2[e] және 3.9-бөлімдерді қараңыз);

e. егер капиталдың жеткіліктілігін бағалау осындай әрекеттерді көрсетсе, нақты басқарушылық әрекеттердің сипаттамасы, олардың капиталдың жеткіліктілігін бағалауға әсері, сондай-ақ осы әрекеттердің уақтылы тиімді іске асырылуы мүмкін бе екендігі (3.2[f] және 3.7-бөлімдерді қараңыз);

f. егер актуарий тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейлерін немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейлерін әзірлеуге қатысса не оларды тексерсе, актуарийдің рөлі мен актуарий әзірлемесінің немесе тексеру нәтижелерінің негізінде жатқан негіздеме (3.4 және 3.5-бөлімдерді қараңыз);

g. егер сценарийлік немесе стресс-тесттер капиталдың жеткіліктілігін бағалаудың бір бөлігі болса, түрі мен қолайсыздық деңгейлерін қоса алғандағы тесттердің жиынтық баяндамасы, сондай-ақ тесттердің нәтижелері (3.6-бөлімді қараңыз);

h. егер сақтандырушы жеке өзі немесе топ құрамында реттеудің бірден көп режимі жағдайында әрекет етсе, реттеудің бірден көп режимі жағдайындағы қызметтің капиталдың жеткіліктілігін бағалауда қалай көрсетілгенінің сипаттамасы (3.8-бөлімді қараңыз);

i. егер қандай да бір елеулі жорамал немесе әдіс қолданылатын құқықпен белгіленсе, № 41 актуарлық практика стандартының 4.2-бөлімінде көзделген ақпаратты ашу;

j. егер актуарий өзге дереккөздердің мәліметтерін пайдалану туралы мәлімдесе және осылайша актуарийден өзге тарап таңдаған кез келген елеулі жорамал немесе әдіс үшін жауапкершілікті өзінен алып тастаса, № 41 актуарлық практика стандартының 4.3-бөлімінде көзделген ақпаратты ашу; және

k. егер актуарийдің кәсіби пайымы бойынша актуарий өзге түрде осы актуарлық практика стандартының басшылыққа алынатын нұсқауларынан елеулі түрде ауытқыса, № 41 актуарлық практика стандартының 4.4-бөлімінде көзделген ақпаратты ашу.

Қосымша 1

Алғышарттар және ағымдағы практика

Ескертпе: осы қосымша ақпараттық мақсатта келтіріледі және практика стандартының бөлігі болып табылмайды.

Алғышарттар

Кәсіпорынның тәуекелдерін басқару (ERM) біршама уақыттан бері сақтандырушыларды, реттеушілерді және рейтингтік агенттіктерді қоса алғандағы сақтандыру саласының назарында. Кәсіпорынның тәуекелдерін басқаруға деген осы артқан назарға жауап ретінде Актуарлық стандарттар жөніндегі кеңес (ASB) № 46 «Кәсіпорынның тәуекелдерін басқарудағы тәуекелдерді бағалау» актуарлық практика стандартын (ASOP No. 46, Risk Evaluation in Enterprise Risk Management) және № 47 «Кәсіпорынның тәуекелдерін басқару жүйесіндегі тәуекелдерді басқару» актуарлық практика стандартын (ASOP No. 47, Risk Treatment in Enterprise Risk Management) әзірлеген кәсіпорынның тәуекелдерін басқару жөніндегі жұмыс тобын (қазіргі уақытта — Комитет) құрды. Бұл екі актуарлық практика стандарты актуарийге кәсіпорынның тәуекелдерін басқару бойынша жұмысқа қатысты тұтастай алғанда басшылыққа алынатын нұсқаулар береді.

Тарихи тұрғыда көптеген сақтандырушылар капиталдың жеткіліктілігін ресми бағалауларды жүргізбеген. Оның орнына олар, әдетте, эмпирикалық ережелерді (мысалы, сыйлықақылардың капиталға (surplus) қатынасы коэффициенттерін) пайдаланған, не нормативтік ережелерге (мысалы, тәуекелге негізделген капитал (risk-based capital) коэффициенттеріне) сүйенген, не рейтингтік агенттіктердің бағалауларына (мысалы, A. M. Best капиталдың жеткіліктілігі коэффициентіне) сүйенген. Көптеген компаниялар капитал деңгейлерін бағалау үшін стресс-тесттерге немесе «егер не болса» қағидаты бойынша талдауларға да сүйенген. Сақтандыру реттеушілері сақтандырушының қалыпты қызмет диапазонынан тыс ықтимал тәжірибені көрсететін детерминирленген стресс-тесттерді әзірледі. Уақыт өте келе детерминирленген стресс-тесттер жорамалдардың кең ауқымы үшін әзірленді.

2012 жылдан бастап бүкіл әлемдегі сақтандыру реттеушілері тәуекелдер мен төлем қабілеттілігін өзіндік бағалау (ORSA) процесін енгізуге кірісті. Атап айтқанда, ORSA процесі NAIC аккредиттеу стандарттарымен талап етіледі және Сақтандыру қадағалаушыларының халықаралық қауымдастығы (IAIS) белгілеген Сақтандырудың негізгі қағидаттарының (ICP 16) бір бөлігі болып табылады. ORSA-ның негізгі ерекшелігі — ол капиталдың жеткіліктілігін ресми бағалаудың сақтандырушының кәсіпорынның тәуекелдерін басқару бағдарламасының бір бөлігі болуын талап етеді.

Ағымдағы практика

ORSA-ның жаңа талаптарын және реттеушілер, рейтингтік агенттіктер мен өзге сыртқы мүдделі тараптар тарапынан артып келе жатқан талаптарды ескере отырып, сақтандырушылар капиталдың жеткіліктілігін ресми, неғұрлым күрделі бағалауларды орындауға итермелейтін қысымды бастан кешіреді. Капиталдың жеткіліктілігін осындай ресми бағалаулар, әдетте, қолайсыз тәжірибенің сақтандырушыға және оның капиталының жеткіліктілігіне әсерін айқындау кезінде күрделі шартты мән-жайларды есепке алуды болжайды, бұл, әдетте, бағалау процесінің кейбір немесе барлық кезеңдеріне актуарийлерді тарта отырып жүргізіледі.

Компаниялардың осындай бағалауларды жүргізу кезіндегі практикасы айтарлықтай ерекшеленеді. Кейбір компаниялар бизнестің барлық бағыттары мен географиялық өңірлер бойынша андеррайтинг нәтижелерін, сондай-ақ экономикалық жағдайлар мен инвестициялық нәтижелерді модельдейтін өздерінің стохастикалық модельдерін жасады (немесе коммерциялық тұрғыда қолжетімді бағдарламалық қамтамасыз етуді пайдаланады). Мұндай модельдер, әдетте, сақтандырушының стратегиялық жоспарын қамтиды және нақты жағдайларға (мысалы, андеррайтинг нәтижелеріне, рецессияға, көптеген апаттық оқиғаларға, пандемияға) басшылықтың реакцияларын, егер ондай болса, көрсететін күрделі кері байланыс контурларын қамтуы мүмкін. Олар сондай-ақ реттеушілер мен рейтингтік агенттіктердің сақтандырушының қаржылық жағдайындағы өзгерістерге қалай реакция жасауы мүмкін екендігі туралы болжамдарды қамтуы мүмкін. Басқа модельдер капиталдың жеткіліктілігін агрегацияның өте жоғары деңгейлерінде талдауы және кері байланыс контурлары шектеулі болуы не мүлдем болмауы мүмкін (яғни олар нақты басқарушылық әрекеттерді бір-бірлеп талдайды).

Неғұрлым ірі сақтандырушылардың әлемдік экономиканы талдауға бағытталған тұтас бөлімшелері болуы мүмкін. Неғұрлым ұсақ сақтандырушылар үшін бұл жұмыс нақты тұлғаға тапсырылуы немесе консультанттарға аутсорсингке берілуі мүмкін. Осы сақтандырушылардың көпшілігінде осындай талдауды жүргізуге және модельдер құруға актуарийлер де, актуарий еместер де қатысады.

Рейтингтік агенттіктер мен реттеушілер жеке компанияның да, тұтастай топтың да капиталының жеткіліктілігіне қызығушылық танытады. Көптеген сақтандырушылар әртүрлі бухгалтерлік, қаржылық және нормативтік режимдердің көпшілігін қамтитын күрделі көпұлтты ұйымдардың (сақтандырушыларды және сақтандыруға жатпайтын субъектілерді қоса алғанда) құрамына кіреді. Топ мүшелері арасындағы өзара қарым-қатынастар мен осы режимдер арасындағы айырмашылықтар капиталдың жеткіліктілігіне және топтың өз клиенттері алдындағы міндеттемелерін орындау қабілетіне елеулі әсер етуі мүмкін. Көптеген елдерде ORSA бірнеше елде әрекет ететін топтардан барлық юрисдикциялар бойынша тұтастай топ деңгейінде өз капиталының жеткіліктілігін бағалауды орындауды талап етеді.

Қосымша 2

Талқылауға арналған үшінші жобаға берілген түсініктемелер және оларға жауаптар

Осы «Капиталдың жеткіліктілігін бағалау» актуарлық практика стандартының талқылауға арналған үшінші жобасы 2018 жылғы қарашада, түсініктемелерді ұсыну мерзімі 2019 жылғы 1 наурызға дейін болатындай етіп шығарылды. Түсініктемелері бар төрт хат алынды. Кәсіпорынның тәуекелдерін басқару жөніндегі комитет алынған барлық түсініктемелерді мұқият қарап, талқылауға арналған үшінші жобаны талдап, өзгерістер ұсынды. ASB ұсынылған өзгерістерді қарап, орынды болған жерде өзгертулер енгізді.

Төменде түсініктеме хаттарында қамтылған елеулі мәселелер мен ескертулер және оларға жауаптар жиынтық түрде баяндалған. Ұсынылған, бірақ елеулі болмаған тұжырымдамалардағы немесе тыныс белгілердегі шамалы өзгерістер, олар қабылданған болуы мүмкін болса да, қосымшада көрсетілмеген.

2-қосымшадағы «рецензенттер» термині Кәсіпорынның тәуекелдерін басқару жөніндегі комитетті және ASB-ні қамтиды. Сонымен қатар, өзгеше көрсетілмесе, 2-қосымшада пайдаланылатын бөлімдердің нөмірлері мен атаулары талқылауға арналған үшінші жобаның бөлімдеріне жатады.

ЖАЛПЫ ТҮСІНІКТЕМЕЛЕР

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші сақтандырушының нақты капиталы бағалаудың бөлігі емес, тек қажетті капиталмен салыстырылатынын нақтылағысы келді.

Жауап. Рецензенттер стандарт тиісті деп санайды, сондықтан өзгерістер енгізбеді.

2-БӨЛІМ. АНЫҚТАМАЛАР

2.5 «Тәуекелге деген тәбет» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші «тәуекелге деген толеранттылық» пен «тәуекелге деген тәбеттің» анықтамалары түсініксіз екенін көрсетті және осы терминдерді нақтылау үшін мысалдар қосуды қалады.

Жауап. Рецензенттер бұл анықтамалар № 46 «Кәсіпорынның тәуекелдерін басқарудағы тәуекелдерді бағалау» актуарлық практика стандартындағы және № 47 «Кәсіпорынның тәуекелдерін басқару жүйесіндегі тәуекелдерді басқару» актуарлық практика стандартындағы анықтамалармен үйлесетінін және осы актуарлық практика стандарты үшін орынды екенін атап өтеді, сондықтан өзгерістер енгізбеді.

2.6 және 2.7 «Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейі» және «Тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі» бөлімдері

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші «тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі» мен «тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейлерінің» «тәуекелге деген толеранттылықтың» функциялары қалай болатынын түсінбеді. Сонымен қатар, сол түсініктеме беруші «тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейлерінде» де, «тәуекелдік капиталдың шекті деңгейлерінде» де бір мезгілде қажеттілік көрмеді.

Жауап. Рецензенттер анықтамалар тәуекелге деген толеранттылық бөлігінде нақтылауды қажет ететінімен келіседі және өзгерістер енгізді. Рецензенттер «тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейлерін» де, «тәуекелдік капиталдың шекті деңгейлерін» де бір мезгілде пайдалану тиісті деп санайды және осыған қатысты өзгерістер енгізбеді.

2.7 «Тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші «тәуекелдік капиталдың шекті деңгейі» әрдайым «тәуекелге деген толеранттылықтың» функциясы бола бермейтінін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер анықтама тәуекелге деген толеранттылық бөлігінде нақтылауды қажет ететінімен келіседі және өзгерістер енгізді.

2.9 «Тәуекелге деген толеранттылық» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші «тәуекелге деген толеранттылықты» «қабілет» арқылы айқындау орынсыз екенін көрсетті және балама анықтама ұсынды.

Жауап. Рецензенттер бұл анықтамалар № 46 және 47 актуарлық практика стандарттарындағы анықтамалармен үйлесетінін және осы актуарлық практика стандарты үшін орынды екенін атап өтеді, сондықтан өзгерістер енгізбеді.

3-БӨЛІМ. МӘСЕЛЕЛЕРДІ ТАЛДАУ ЖӘНЕ ҰСЫНЫЛАТЫН ПРАКТИКАЛАР

3.1(f) «Жалпы пайымдаулар» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші осы бөлімдегі «ресурстар» тізбесі тым кең екенін және ақпаратты ашу талаптары актуарийді сақтандырушының құпия ақпаратын ашуға мәжбүрлеуі мүмкін екенін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер басшылыққа алынатын нұсқаулар тиісті деп санайды, алайда тізбе ресурстардың мысалдарын қамтитынын көрсету үшін тұжырымдаманы нақтылады.

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші топ ішіндегі капиталдың қолжетімділігі сақтандырушының бұл капиталды қажет болған кезде ала алатынын міндетті түрде білдірмейтінін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер келіседі және «бар ресурстарды» «қолжетімді ресурстарға» ауыстырды.

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші актуарий топтың капиталын бағалауды жүргізу кезінде активтерді беруді қайта бөлу мүмкіндігін (өзара алмастырылуын, fungibility) және фрикциялық шығындарын бағалауға тиіс екенін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер өзара алмастырылу мәселесін шешу үшін «барды» «қолжетіміге» ауыстыру өзгерісін енгізді, алайда қалған бөлігінде ағымдағы басшылыққа алынатын нұсқаулар жеткілікті деп санайды.

3.2(e)(1) «Қосымша жалпы пайымдаулар» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші капиталдың қолжетімділігіне қатысты 3.1(f)-бөлімге енгізілген кез келген өзгерістерді ескере отырып осы бөлімді қайта қарауды ұсынды.

Жауап. Рецензенттер осы бөлімдегі басшылыққа алынатын нұсқаулар жеткілікті деп санайды және өзгерістер енгізбеді.

3.5(e) «Тәуекелдік капиталдың нысаналы деңгейіне немесе тәуекелдік капиталдың шекті деңгейіне қатысты қосымша пайымдаулар» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші жақшадағы кіріспе ескертудегі «реттеушілер» сөзі артық екенін, өйткені «реттеушілер» сол сөйлемде әрі қарай тікелей аталатынын көрсетті.

Жауап. Рецензенттер тұжырымдаманы өзгертті.

3.6.1(b) «Стохастикалық» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші актуарий пайдаланатын стресс-тесттердің түрлері үшін контексттер немесе дереккөздер келтірілуге тиіс екенін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер бұл ескерту 4.2(g)-бөлімдегі ақпаратты ашу талабымен тиісті түрде қамтылады деп санайды және өзгерістер енгізбеді.

3.6.2(c) «Аралас» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші «өте екіталай апаттық оқиғаларды» қарастыру талабы тым белгісіз екенін және актуарийді негізсіз ауыр оқиғаларды қарастыруға мәжбүрлеуі мүмкін екенін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер тұжырымдаманы «таралымның құйрық оқиғалары (tail events)» деп өзгертті.

3.7 «Басқарушылық әрекеттерді есепке алу» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші өткен басқарушылық әрекеттерді қарастыру талабының уақыттық шектеуі жоқ екеніне алаңдаушылық білдірді.

Жауап. Рецензенттер ағымдағы басшылыққа алынатын нұсқаулар тиісті деп санайды, сондықтан өзгерістер енгізбеді.

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші басқарушылық әрекеттер сақтандырушының капиталын ішкі бөлуді қамтуға тиіс екенін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер капиталды ішкі бөлу осы стандарттың қолданылу аясынан тыс деп санайды, сондықтан өзгерістер енгізбеді.

3.8 «Бірнеше юрисдикцияда әрекет ететін сақтандырушылар» бөлімі (қазіргі уақытта — «Реттеудің бірден көп режимі жағдайында әрекет ететін сақтандырушылар»)

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші «салық салудағы айырмашылықтарды» есепке алу актуарийден капиталды салық салғанға дейін де, салық салғаннан кейін де бағалауды талап ете ме деген мәселе көтерді.

Жауап. Рецензенттер басшылыққа алынатын нұсқаулар тиісті деп санайды, сондықтан өзгерістер енгізбеді.

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші бір ғана юрисдикция шегінде реттеудің бірнеше режимі болуы мүмкін болғандықтан, «бірнеше юрисдикцияны» «реттеудің бірнеше режиміне» ауыстыру керек екенін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер келіседі және өзгеріс енгізді.

4-БӨЛІМ. ХАБАРЛАМАЛАР ЖӘНЕ АҚПАРАТТЫ АШУ

4.1 «Актуарлық хабарлама» бөлімі (қазіргі уақытта — «Актуарлық есепте ақпаратты міндетті түрде ашу»)

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші «… талқылауды ашу» талабы түсініксіз әрі ыңғайсыз екенін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер келіседі және 4.1 (d), (e) және (h) бөлімдеріне өзгерістер енгізді.

4.2(a) «Актуарлық есепте ақпаратты қосымша ашу» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші стандарт ақпарат қолжетімді болған сайын, оның ағымдағы капитал бағалауы үшін елеулілігіне қарамастан, барлық ақпаратты ашуды талап етеді деп пайымдады және 4.2-бөлімге «қолданылуы мен елеулілігіне қарай» болатындай етіп «және елеулілігі» сөздерін қосуды ұсынды.

Жауап. Рецензенттер ағымдағы басшылыққа алынатын нұсқаулар тиісті деп санайды және өзгерістер енгізбеді.

4.2(c) «Актуарлық есепте ақпаратты қосымша ашу» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші «қолданылса» деп жазылған кіріспе абзац пен актуарийдің алдыңғы бағалауларға қолжетімділігі болса ашуды талап ететін 4.2(c)-бөлім арасында қайшылық бар деп пайымдады.

Жауап. Рецензенттер ағымдағы тұжырымдама айқын деп санайды, сондықтан өзгерістер енгізбеді.

4.2(d) «Актуарлық есепте ақпаратты қосымша ашу» бөлімі

Түсініктеме. Бір түсініктеме беруші актуарийдің топтың капиталын бағалауды қарастырғанын-қарастырмағанын ашу талабы актуарий топтың бағалауын қарастырмаған жағдайларда топқа қатысты алаңдатарлық белгілер тудыруы мүмкін екенін көрсетті.

Жауап. Рецензенттер ағымдағы тұжырымдама тиісті деп санайды және өзгерістер енгізбеді.